Słowo szkaplerz pochodzi z łaciny - scapulae, w dosłownym tłumaczeniu ramiona, to pojęcie oznacza szatę lub ornat, która zakłada się prze głowę na ramiona. Najłatwiej jest to skojarzyć z szatą osoby duchownej, głownie zakonnicy i zakonnice noszą tego rodzaju szatkę, która z dwóch stron sięga do stóp, składa się z dwóch płatów sukna z wycięciem na głowę, z których jeden opada na piersi, a drugi na plecy. W tradycji chrześcijańskiej jest częścią habitu, kiedyś jej celem była głównie ochrona habitu  przed zabrudzeniem, ponieważ osoby zakonne wykonywały wszelkiego rodzaju zadania, łącznie z uprawą ziemi, pracy w kuchni itp., a z czasem przypisano jej dodatkową rolę, a mianowicie stała się wyrazem więzi z Maryją. 

Jakie jest znaczenie duchowe szkaplerza?

Współcześnie szkaplerz mogą nosić wszyscy, którzy odczuwają taką potrzebę duchową. Nosząc go składamy pewne zobowiązanie i dajemy tym świadectwo. Szkaplerz medalik jest uznawany za Szatę Najświętszej Maryi Panny, oznacza oddanie się Maryi, przyjęcie pokuty i chęć nawrócenia. Osoba zakładająca szkaplerze deklaruje wyznawanie cnót Maryjnych takich jak pokora i czystość. Poprzez noszenie szkaplerza zawieramy przymierze przyjaźni z Maryją, w którym Matka Boska zobowiązuje się pomoc w naszym zbawienia, a my deklarujemy chęć naśladowania Jej w żuciu i swoim przykładem oddawania czci. 

Szkaplerz karmelitański

Szkaplerz karmelitański wywodzi się z Zakonu Karmelitańskiego, wiąże się z objawieniem Matki Boskiej, która ukazała się św. Szymonowi Stock, Generałowi Zakonu Karmelitańskiego w nocy z 15 na 16 lipca 1251 r. i przekazała mu: „Przyjmij, najmilszy synu, Szkaplerz twojego Zakonu. Kto w nim umrze nie dozna ognia piekielnego”. Od tego momentu szkaplerz karmelitański w środowisku katolików darzony jest szczególną czcią, a noszenie go niesie ze sobą ważne wyznanie wiary. 

Co daje szkaplerz karmelitański?

Zakładając szkaplerz medalik zgodnie z obietnica Matki Bożej mamy pewność, że nasza dusza po śmierci zostanie uratowana od potępienia w piekle. Tym gestem oddajemy swoje życie Bogu na wzór oddania się Maryi, poświęcenia na służbę. 

Jak wygląda szkaplerz?

Szkaplerz osoby duchownej to szata, wkładana przez głowę,  która z dwóch stron sięga niemal do stóp i spoczywa na piersi, a drugi na plecach. Osoby świeckie noszą dwa fragmenty materiału z wizerunkiem Pana Jezusa i Matki Boskiej w sposób analogiczny do szkaplerza zakonników, czyli jeden fragment spoczywa z przodu a drugi z tyłu sylwetki. Drugą opcją, tę którą wierni mogą nosić przez całe życie, jest medalik wykonany ze złota lub srebra. Medalik przedstawia z jednej strony wizerunek Matki Bożej Szkaplerznej, a z drugiej strony Pana Jezusa.

Szkaplerz medalik co to znaczy?

Szkaplerz jest symbolem głębokiej wiary i życia według nauki kościoła. Noszą go zarówno osoby duchowne oraz świeckie, na potrzeby artykułu skupimy się na świeckich katolikach, którzy noszą szkaplerz medalik. Decydując się na założenie szkaplerza, powinniśmy zacząć nie od klasycznego medalika, a od szkaplerza w formie tkaniny z wizerunkami. Szkaplerz przeznaczony wiernym kościoła katolickiego składa się z dwóch prostokątnych elementów stworzonych z brązowego materiały wełnianego (na wzór habitu) połączonych dwoma tasiemkami. Wymiary nie są ściśle określone, natomiast zazwyczaj to wymiary ok 3 cm na 4 cm lub zbliżone. Na obu fragmentach umieszczony jest wizerunek Pana Jezusa i Matki Bożej Szkaplerznej. Wierny zakłada szkaplerz i nie zdejmuje go aż do momentu gdy tasiemki się samoistnie przerwa. Wówczas zmienia się szkaplerz materiałowy na szkaplerz medalik. 

Czy tylko szkaplerz karmelitański?

W wierze katolickiej każdy symbol religijny poświęcony prze kapłana, ma takie samo znaczenie i wagę, natomiast ze względu na formę medalika wyróżnia się różne formy oddania i choć każdy taki gest jest równie ważny i nie prowadzi się hierarchizacji symboli, możemy wyróżnić  kilka typów szkaplerzy, a mianowicie najpopularniejszy szkaplerz karmelitański, szkaplerz św. Michała archanioła i szkaplerz św. Józefa. 

Kto może nosić szkaplerz karmelitański?

Szkaplerz może nosić każda osoba, rozróżnia się natomiast szkaplerz osoby duchownej i świeckiej. O tyle o ile nosić może go każdy, to ważny jest sposób przyjęcia szkaplerza, który wiąże się z pewnym obrządkiem. Nałożyć powinien go kapłan zakonny lub diecezjalny, w trakcie zatwierdzonego przez papieża obrzędem. Przyjęcie szkaplerza może mieć miejsce tylko raz. Pierwszy szkaplerz musi być wykonany z sukna. Potem może zostać zastąpiony przez szkaplerz karmelitański medalik.

Po przyjęciu szkaplerza osobę wierzącą zazwyczaj wiąże się z tą decyzją i gestem na całe życie. W związku z tym, że pierwszy szkaplerz wykonany z tkaniny noszony jest prze kilka miesięcy, aż się przerwie, zastępuje się go medalikiem szkaplerzem. Medalik natomiast bez obaw można nosić już do końca życia. Stąd tak ważne jest by zdecydować się na zakup jakościowego szkaplerza wykonanego ze złota lub srebra. Szkaplerz ze złota posłuży osobie wierzącej do końca życia, bez konieczności wymiany i trosk co zrobić ze starą wersją, która poświęcona nie może być po prostu wyrzucona, jak zwykły przedmiot. Pięknym gestem jest podarowanie złotego szkaplerza w prezencie, jest to wyraz wsparcia i uszanowania decyzji bliskiej osoby, która przystąpiła do obrzędu przyjęcia szkaplerza i podjęła decyzję zawierzeniu siebie i noszenia szkaplerza na szyi.